Điểm cao không cứu được phim hoạt hình

Cùng một mùa hè, cùng một thị trường: một bộ phim hoạt hình đạt 8,1 điểm Douban phải rút khỏi rạp sau 16 ngày, trong khi một bộ khác vượt 1,7 tỷ tệ và còn được gia hạn lịch chiếu tới giữa tháng 9. Với khán giả Việt vốn bắt đầu theo dõi phim hoạt hình Trung Quốc sát sao hơn kể từ cơn sốt “Na Tra 2”, đây là câu hỏi đáng suy nghĩ: nếu chất lượng không quyết định, thì cái gì quyết định?

Chất lượng không phải tấm vé bảo hiểm

Mùa hè 2026 có hơn 120 phim ra rạp, trong đó hơn mười phim hoạt hình phong cách quốc phong dồn vào cùng một khoảng thời gian. Kết quả là một cuộc sàng lọc khắc nghiệt.

Ở đầu thắng, “Bát Tiên!” đi từ vị trí ngựa ô lên dẫn đầu bảng doanh thu phim hoạt hình nội địa cả năm, mở điểm Douban ở mức 8,3 và bán được bản quyền chiếu ở nhiều thị trường nước ngoài.

Poster “Bát Tiên”

Ở đầu ngược lại, một phim hoạt hình lịch sử với 8,1 điểm Douban - tức chỉ kém chút ít - lại phải rút sau 16 ngày. Một phim hoạt hình về Tôn Ngộ Không do ê-kíp ba nước cùng làm thì rút chỉ sau năm ngày, với doanh thu vỏn vẹn khoảng 150 nghìn tệ.

Khoảng cách giữa hai đầu không nằm ở điểm số. Nó nằm ở chỗ phim nào giành được suất chiếu.

Công thức bền nằm ở chỗ khác

Có một trường hợp đối chiếu rất rõ. Loạt phim hoạt hình gia đình quen thuộc với trẻ em Trung Quốc, phát hành cố định vào dịp Tết Nguyên đán mỗi năm, tính tới đầu 2026 đã có 12 phần với tổng doanh thu vượt 9,5 tỷ tệ - con số mà không phim đơn lẻ nào chạm tới.

Điều đáng nói là loạt phim này chưa bao giờ được xem là đỉnh cao nghệ thuật. Thứ nó có là ba yếu tố khác: một IP đã ăn sâu qua nhiều năm, một định vị rõ ràng dành cho gia đình có trẻ nhỏ, và một khung lịch cố định mà khán giả biết trước sẽ tìm tới.

Giới trong ngành cũng chỉ ra một điểm khiến phim hoạt hình rủi ro hơn phim người đóng. Phim người đóng có thể dựa vào tên đạo diễn, tên diễn viên hoặc IP để tạo sẵn một mức nhiệt và một nền doanh thu tối thiểu. Phim hoạt hình thì không: tệp khán giả hẹp hơn, và yêu cầu về đề tài, nội dung, phong cách lẫn chế tác đều khắt khe hơn. Chỉ cần một khâu lệch khỏi nhu cầu khán giả là doanh thu có thể sụp.

Nhìn từ đó, chuyện “Bát Tiên!” thắng lớn không phải may mắn, mà cũng không hẳn chỉ nhờ chất lượng. Phim chọn một tích truyện mà người Trung Quốc nào cũng biết, kể lại bằng giọng hài dễ tiếp cận, và phát hành đúng lúc thị trường cần một tác phẩm hợp cả gia đình.

Còn với những bộ phim rút lịch, bài học có lẽ nằm ở chỗ này: trong một mùa hè chật cứng, làm ra một bộ phim hay mới chỉ là nửa việc. Nửa còn lại là tìm được một khoảng trống để nó được nhìn thấy.

Nguồn tham khảo

1. Jiemian, IT之家
2. Sina Finance và Baidu Baike